Hepatitis C Virus (HCV)

From Wikfilipino
Jump to navigation Jump to search

Ang Hepatitis C Virus (HCV) ay virus na naisasalin sa pamamagitan ng dugo at dating tinatawag na non-A o non-B hepatitis. Ang HCV ay may anim na pangunahing genotype (sub-uri): 1a, 1b, 2a, 2b, 3, 4, 5, at 6. Ang mga genotype na 1a at 1b, na pangkaraniwan sa U.S., ay mas mahirap gamutin ang impeksiyon.

Ang HCV ay pumapasok sa katawan sa pamamagitan ng likidong tuwirang sumasanib sa dugo. Inaatake ng virus ang mga selula sa atay, at mabilis doon dumarami. Ang HCV ang nagiging sanhi ng pamamaga ng atay at pinapatay nito ang mga selula sa atay. May 80-85 porsiyento ng mga tao na nagsisimulang magkaroon ng impeksiyon ng HCV ang maaaring magkaroon ng matagalang impeksiyon. Ibig sabihin, ang impeksiyon ay hindi nawawala sa loob ng anim na buwan. Karamihan sa mga taong matagal nang may HCV ay walang sintomas at namumuhay nang normal.

Gayunman, sa 10-25 porsiyento ng mga taong matagal nang may HCV, ang sakit ay nanatili at lumulubha sa loob ng 10-40 taon, at maaaring magdulot ng malaking pinsala sa atay, cirrhosis (pagkapilat), at kanser sa atay. HCV ang nangungunang dahilan ng mga liver transplant sa Estados Unidos. Wala pang bakuna o gamot na naiimbento para sa HCV, ngunit maaaring mapahina ng iba't ibang panggagamot ang virus at/o mapabagal o mapigil ang paglala ng sakit para sa ilang tao.

Mga Sintomas ng HCV

Maraming tao ang nag-uulat na kakaunti o kaya'y walang mabibigat na sintomas ang nahawa ng HCV. Karamihan sa mga taong matagal nang may HCV ay wala ring mga sintomas at namumuhay nang normal. Gayunpaman, ang iba ay dumaranas ng bahagyang sintomas, tulad ng sa trangkaso, at kabilang dito ang pagkahilo, pagod, lagnat, pananakit ng ulo, kawalan ng ganang kumain, pananakit ng sikmura, at pangingirot ng kalamnan o kasu-kasuan. Ang ilang tao ay nag-uulat ng mga sintomas na malala pa sa trangkaso, gayundin ng jaundice (paninilaw ng balat at ng mga puti ng mata) at/o malabong kulay ng ihi. Sa paglipas ng panahon (kadalasan mga taon o kaya'y dekada) ang mga taong matagal nang may HCV ay maaaring magkaroon ng iba't ibang sintomas na may kaugnayan sa pagkasira ng atay.

Mga Kondisyong Iniuugnay sa HCV

Kabilang sa mga kondisyong nakikita minsan sa mga taong malala na ang HCV ay ang Sjögrens syndrome (natutuyot ang mga mata at bibig); ang sakit sa bato, gaya ng glomerulonephritis; ang sakit sa puso sa puso at mahinang daloy ng dugo, gaya ng thrombosis (pamumuo ng dugo); at ang paglabas ng mumunting bukol at sugat sa balat, gaya ng lichen planus, at porphyria cutanea tarda na pamumutlig na sanhi ng pagiging sensitibo ng sinag ng araw.

Kabilang sa ibang kondisyong kaugnay ng HCV ay ang paglitaw ng arthritis (pamamaga ng kasu-kasuan), arthralgia (pananakit ng kasu-kasuan), pamamaga ng kulani (thyroid), vasculitis (pinsala sa ugat), at cryoglobulinemia (mataas na bilang ng protina sa dugo na lumalagi sa mga bato, balat, at dulo ng ugat). Ang higit na malulubhang kondisyon ay iniuugnay sa sukdulang estado ng sakit na HCV, kapag napinsala na ang atay at hindi na makakilos nang wasto. Marami sa mga taong mayroong HCV ay hindi dumaranas ng alinman sa mga kondisyong ito. Makipagkita sa inyong doktor kung may maramdaman kayong di-pangkaraniwang mga sintomas.