Difference between revisions of "Peninsulares"

From Wikfilipino
Jump to navigation Jump to search
 
(One intermediate revision by one other user not shown)
Line 12: Line 12:
 
== Mga Sanggunian  ==
 
== Mga Sanggunian  ==
 
[[Category:Quincentenario]]
 
[[Category:Quincentenario]]
[[Category:Pananakop ng Espanya]]
 
 
[[Category:Panahon ng mga Espanyol]]
 
[[Category:Panahon ng mga Espanyol]]
 
[[Category:Lipunang Pilipino]]
 
[[Category:Lipunang Pilipino]]
 
<references />{{WikiFilipino Nilalaman}}
 
<references />{{WikiFilipino Nilalaman}}
 
[[Category:Pamahalaan at Politika]]
 
[[Category:Pamahalaan at Politika]]
 +
[[Category:Kasaysayan]]

Latest revision as of 13:07, 9 April 2021

Tinatawag na peninsulares ang mga purong Espanyol na isinilang at lumaki sa Iberian Peninsula o Espanya sa panahon ng kolonyalisasyon. Ang sinomang kasapi ng uring sosyopolitikal na ito ay nasa pinakamataas na bahagdan ng lipunan. Malaki ang kanilang impluwensiya sa Hispanikong lipunan ng Pilipinas. Halimbawa, penisulares lamang ang maaaring umupo bilang gobernador-heneral at arsobispo ng Maynila na ipinadala o inatasan ng Hari ng Espanya.

Rasismo sa Panahon ng Kolonyalisasyon

Noong panahon ng kolonyalisasyon, naging prayoridad ng mga Espanyol ang pagiging púrong lahi o ang pagkasilang nang walang ibang halo. Gayunman, kapag ang isang Espanyol ay isinilang sa kolonyang bansa kahit purong Espanyol, hindi na peninsulares ang tawag sa kanila kundi insulares (tinatawag ding criollos). Ang insulares ay pangalawa lamang sa hirarkiya at nakararanas ng deskriminasyon sa mga kapuwa nila Espanyol. Sa kabila nito, may mga pribilehiyo pa rin ang mga insulares tulad ng pagkakaroon ng mahahalagang posisyon o katungkulan sa pamahalaan.

Dahil nasa pinakaitaas na bahagi ng hirarkiya, kontrolado ng mga penisulares ang galaw ng ekonomiya, edukasyon, politika, at relihiyon. Bagama’t may posisyon sa lipunan ang mga insulares, hindi nila kayang baguhin ang mga polisiya na nag-iingat sa mga interes ng mga penisulares, nasa Espanya man o sa mga kolonya nito.

Samantala, ang mga katutubong Pilipino naman ay tinawag ng mga Espanyol na “Indio.” Ang mga Indio ang nasa pinakamababang antas ng lipunan sa panahon ng pananakop ng mga Espanyol. Kadikit ng katawagang ito ang pang-aalipusta ng mga banyaga sa mga katutubo. Sa kabila nito, napakalaki ng ambag ng mga Indio sa pag-unlad ng pamahalaang Espanyol.

Sa paglipas ng panahon, nagkaroon ng tensiyon sa pagitan ng mga peninsulares at ng mga insulares. Halimbawa nito ang pag-aalsa ng mga insulares noong 1823 sa pamumuno ni Andres Novales laban sa kautusan ng Espanya na nagsasaad na mas mataas ang ranggo ng mga peninsulares kumpara sa mga insulares. Gayunman, hindi ito nagtagumpay kahit nakarating sa Intramuros ang mga nag-alsa. [1] [2]

Mga Sanggunian 

  1. Phillip Y. Kimpo Jr. “Peninsulares” 2000 Sagisag Kultura ng Filipinas, Edisyon 2013. Quezon City: Filipinas Institute of Translation, Inc. PDF.  
  2. Quimpo, Nathan Gilbert. “Colonial Name, Colonial Mentality and Ethnocentricm.” https://cids.up.edu.ph/wp-content/uploads/Colonial-Name-Colonial-Mentality-and-Ethnocentrism-vol.4-no.1-Jan-June-2000-2.pdf. Accessed 1 Pebrero 2021.  

==Pagkilala==

WikiFilipino logo 150.png Orihinal na nilalaman mula sa WikiFilipino sa bisa ng GNU Free Documentation License. Tingnan ang pagtanggi.