Sagada

Mula sa Wikifilipino
Tumalon sa: paglilibot, paghahanap
Bomok-od.jpg

Ang Sagada ay isa sa sampung munisipyo ng lalawigan ng Mountain Province sa Cordillera Administrative Region (CAR). Labinsiyam na kilometro ang layo nito sa Bontoc na kabisera ng Mountain Province.

Kung nais ng liblib at eksotikong pook ay sa Sagada magtungo. Mula Maynila ay 275 kilometro ang layo ng Sagada at 100 naman mula sa Baguio. Mas kilala ng mga turista ang Sagada kaysa sa Bontoc. Singganda ng sa Banaue ang rice terraces dito kahit hindi kasingsikat. Kung ang dinding ng mga hakbang ng terrace sa Banaue ay gawa sa pinatigas na lupa, gawa naman sa pinagpatung-patong na bato ang sa Sagada.

Mga nilalaman

Turismo

Kuweba Sumaguing.jpg
Burial Cave.jpg

Halos lahat ng bumibisita sa Sagada ay kayang matagalan ang malayong pagmamaneho o pagbibiyahe sakay ng pampasaherong sasakyan nguni't mainam kung magsasaliksik muna bago tumungo rito o magtanong sa ibang nakapaglakbay na rito.

Maaaring umupa ng serbisyo ng isang gabay kung nais ng direksyon at impormasyon tungkol sa mga pook-pasyalan sa Sagada. Pumunta lamang sa bulwagang pangmunisipyo na nasa gitna ng tatlong magkakasangang pangunahing daan. Pagpasok ng gusali ay nasa kaliwa lamang ang tourism desk. Doon makikita ang talaan ng mga pasyalan at ang batayang taripa para sa bawa't isa. Lahat ng turista ay sinisingil ng Php 10 bilang environmental fee. Dalawang uri ng destinasyon mayroon sa pagpili ng pook-pasyalan sa Sagada. Ang unang destinasyon ay ang mga pasyalang malapit sa sentro ng munisipyo at madaling puntahan. Ang ikalawang destinasyon ay aabutin ng mahigit sa dalawang oras na paglalakad bago marating.

Ang madaling puntahan ay magkakasama sa Sightseeing Package. Kasama rito ang pagpunta sa Kiltepan Viewpoint, hiking sa pampang ng Underground River, Demang Village, pagpi-piknik sa Lawa Danum na jump-off point ng pag-akyat sa Bundok Ampacao, pagtungo sa Echo Valley kung saan tahimik kahit malapit sa sentro at maalingawngaw ang paligid. Kakaiba ang kaugalian ng mga ninuno ng mga kasalukuyang residente na pagsasabit sa limestone karst cliffs ng tinatawag na Hanging Coffins (mga kabaong na gawa sa troso ang gamit ng mga ninuno) at ang pagpapatung-patong naman ng mga ito sa kuwebang libingan tulad ng makikita sa Kuweba Lumiang. Makapapasok ang sinuman sa mga kuweba kahit na walang patnubay ng gabay nguni't pinapayuhang kumuha rin ng gabay. Kung tapos na ang pamamasyal at nais magpapresko ay tumungo sa Talon Bokong kung saan may lawas at tumalon mula sa platapormang likas nang naroon at dalawampung talampakan ang taas. Pipili lamang ng tatlo sa mga pasyalan sa listahan at ang gabay na ang magpaplano ng ruta. Apat na raan ang bayad para sa apat na tao.

Kasama naman sa pangalawang destinasyon ang Talon Bomok-od (Big Falls)na kahit may kalayuan sa sentro ay dinarayo at pinakamadalas pa ring puntahan dahil sa napakagandang tanawin ng 200-talampakang talon habang bumubuhos ito sa lawas sa ibaba. Dito maaaring mangailangan ng gabay at makapipili sa dalawang grupo: Sagada Environmental Guides Association (SEGA) at Sagada Genuine Guides Association (SAGGAS). Lalakad sa gitna ng napakaraming rice terraces, sa mga pilapil at bababa sa mga hakbang nito sa pamamagitan ng pagkapit sa mga dinding na bato ng terrace. Mula sa sentro ng munisipyo ay may tatlo hanggang apat na oras ng paglalakad patungo sa talon. Ang mismong pagbaba sa talon ay nakakapagod. Makakaupa ng dyip o van sa halagang Php 600 para maihatid barangay na pinakamalapit sa talon. Magbaon ng maraming tubig at magtungo roon ng maaga. Sa Barangay Banga-an dumaan upang makapasok sa talon sapagka't may kongkretong daan sa mga terraces doon. Kapag naging mga hinulmang bato na ang nilalakaran at may maliit at mabagal na agos sa gilid nito, maging lalong maingat sapagka't kapag dumating na sa bahaging nakalubog na sa tubig ang mga batong nilalakaran sa ay lubhang madulas na ang daan. Kapag narating na ang lawas, huwag maglublob agad kung hindi marunong lumangoy sapagka't sobra ang lamig ng tubig nito. Hindi agad makagagalaw. Tandaang kakailanganin ng lakas sa pag-ahon sa matatarik na bato upang makaakyat pabalik sa sentrong pinagmulan. Kalahating araw ang magugugol sa pamamasyal sa Bomok-od.

Hindi kumpleto ang pagdalaw sa Sagada kung hindi tutunguhin ang Kuweba Sumaguing (Big Cave), ang marahil ay pinakapopular at pinakadinarayong pook sa Sagada. ito ang may pinakamalaking chamber sa lahat ng mahigit sa 60 na magkakakonektang kuweba sa Sagada. Kailangang bumaba sa isang madulas na landas upang masilayan ang nakamamanghang anyo ng mga stalactite at stalagmite na hinulma ng libong taon. Pinangalanan ang mga anyong ito ng mga kurtina ng hari at reyna, giant fudge, babaing buntis, mickey mouse, buwaya, dancing hall at rice terraces. Sa loob ng kuweba ay may mga batis at likas na lawas na may temperaturang malapit na sa freezing point. Mababasa at giginawin dahil kasama sa adventure ang pagtawid sa hanggang baywang ang lalim na lawas.

Ang mga kuweba ay nasa pagbaba ng burol mula sa bulwagang pangmunisipyo. Dalawampu hanggang tatlumpung minutong maglalakad sa kongkretong daan. Kung nais ay maaaring tuntunin ang daan sa loob ng Lumiang patungong Sumaguing kasama ang gabay. Maaari rin namang manatili na lamang sa Sumaguing at sumilip na lamang sa entrada ng Lumiang at sa Sugong Coffins.

Sa Bundok Ampacao ay isang marangal na tanawin ang Sagada at ang kanugnog nitong munisipyo. Maganda ring masdan ang papalubog na araw mula rito. Kung aakyat sa Ampacao via Lawa Danum ay Php 600 ang ibabayad sa isang gabay sa bawa't sampung katao. Php 600 din ang upa sa sasakyan. Humigit-kumulang isang libo ang magagastos kung nais puntahan ang mga pasyalan sa tour package. Higit na makatitipid kung makakatagpo ng kasama at magugrupo-grupo.

Habing Sagada

Maraming gawang habi tulad ng knapsack, bag at mga pitaka ang hinahabi sa Sagada Weaving House. May pagkakaiba ang habing Samoki sa habing Sabangan at Sagada at ito ay makikita sa istilo ng paghahabi.

Payong Panlakbay

Kung magbibiyahe sakay mula Maynila hanggang Sagada ay pinakamaganda ang rutang Maynila-Baguio-Sagada sapagka't maganda ang mga daan sa rutang ito nguni't anuman ang rutang piliin ay aabot ng Php 1500 ang pamasahe papunta rito. Kung mula Laoag naman hanggang Baguio ay Php 382 ang pamasahe sa bus at anim na oras at kalahati ang tagal ng biyahe. Mula sa Baguio ay maaaring sumakay sa bus mula sa istasyon ng Dangwa sa pamasaheng Php 220 patungong Sagada. Makauupa ng kuwarto sa mga inn o lodge sa halagang Php 200 hanggang 250 bawa't gabi at para sa isang katao kahit pa peak season. Magastos kung laging kakain sa labas. Makatitipid kung bibili ng de lata o sariwang gulay o prutas. May mga upahang inn o lodge kung saan pinahihintulutan ang pagluluto. Mainam ding tumungo sa St. Joseph's Guest House na nasa pamamahala ng mga madreng Episkopalyano. Komportable ang mga silid at may pagkain din(hindi sa lahat ng oras ng pagkain). Tumutulong ang mga madre sa paghahanap ng mga gabay.

Kung nais kumain sa labas, ang Sagada Lemon Pie House ang isa sa dapat tunguhin. Ito ay inihahanda na bilang wifi hotspot at makagagamit ang mga parokyano nito ng libreng internet nguni't isa rin itong mainam na kainan habang nasa Sagada. Sa tamang halaga (mas mahal kaysa sa halaga ng pagkain sa Maynila) ay makapipili ng alinmang pie at makakahigop ng mainit na kape. Nagsisilbi rin sila rito ng lutong ulam at kanin. Maaari ring magbasa rito. Patuloy ang pangangalap nila rito ng mga donasyong aklat. Maaaring ipadala ang mga ito kay Joseph Daoas, The Lemon Pie House, Atey Dao-Angan, Sagada, Mountain Province 2619.

ATM sa Sagada

Makakapag-withdraw ng cash mula sa makina ng ATM na nasa loob ng Rural Bank of Sagada.

Sanggunian

Pagkilala

Wikifilipino.png Orihinal na nilalaman mula sa WikiFilipino sa bisa ng GNU Free Documentation License. Tingnan ang pagtanggi.