Gloria Macapagal-Arroyo

Mula sa Wikifilipino
Tumalon sa: paglilibot, paghahanap
Gloria Macapagal-Arroyo
Ph pres arroyo.jpg
Kasalukuyang Nanunungkulan
Ika-14 Pangulo ng Pilipinas
Ikaapat na Pangulo ng Ikalimang RepublikaEnero 20, 2001 - 
Panahon ng Panunungkulan
Pebrero 25, 1986 - Hunyo 30, 1992
Vice president
Teofisto Guingona (2001–2004)
Noli de Castro (2004–kasalukuyan)
Predecessor
Joseph Estrada
Successor
Fidel V. Ramos
Nanungkulan Bilang
Ika-11 Pangalawang Pangulo ng Pilipinas
Ikatlong Pangalawang Pangulo ng Ikalimang Republika, Hunyo 30, 1998 - Enero 20, 2001
President
Joseph Ejercito Estrada
Predecessor
Joseph Ejercito Estrada
Successor
Teofisto T. Guingona, Jr.
Kapanganakan Abril 5, 1947
San Juan, Rizal
Partidong politikal Lakas-Christian Muslim Democrats
Relihiyon Katoliko
Asawa Jose Miguel Arroyo

Si Maria Gloria Macapagal-Arroyo (ipinanganak bilang Maria Gloria Macaraeg Macapagal noong Abril 5, 1947) ay ang ikalabing-apat na Pangulo ng Pilipinas at kasalukuyang kinatawan ng ikalawang distrito ng Pampanga sa Kongreso. Siya ang ikalawang babaeng pangulo ng bansa, at anak ng dating pangulong si Diosdado Macapagal.

Isang propesor ng ekonomiks, si Arroyo ay pumasok sa pamahalaan noong 1987, na naglingkod bilang pangalawang kalihim at undersecretary ng Kagawaran ng Kalakalan at Industriya sa pag-talaga sa kanya ni Pangulong Corazon Aquino. Pagkatapos maglingkod bilang senador mula 1992 hanggang 1998, siya ay nahalal na Pangalawang Pangulo sa ilalim ni Pangulong Joseph Estrada. kahit na ito ay tumakbo sa kalabang partido. Pagkatapos maakusahan si Estrada ng korupsyon, nagbitiw siya sa posisyon niya bilang gabinete bilang kalihim ng Kagawaran ng Kagalingang Panlipunan at Pagpapaunladat sumali sa lumalaking bilang ng mga oposisyon sa Pangulo, na humarap sa paglilitis. Si Estrada ay napaalis sa pwesto dahil sa mapayapang demonstrasyon sa EDSA, at kagyat nanumpa si Gloria Arroyo bilang pangulo noong Enero 20, 2001. Nahalal siyang muli ng anim na taon pa at nanumpa sa tungkulin noong Hunyo 30, 2004.

Mga nilalaman

[baguhin] Kabataan

Si Pangulong Arroyo ay isinilang na Maria Gloria Macaraeg Macapagal ng pulitikong Diosdado Macapagal, at ng kanyang asawa, Evangelina Macaraeg Macapagal. Siya ay kapatid ni Dr. Diosdado "Boboy" Macapagal, Jr. at Cielo Macapagal-Salgado. Nanirahan siya sa Lubao, Pampanga noong unang mga taon niya kasama ang kanyang dalawang nakatatandang kapatid mula sa unang asawa ng kanyang ama. [1] Sa edad na apat, pinili niyang manirahan sa lola niya sa ina, sa Lungsod ng Iligan.[2] Nanatili siya doon ng tatlong taon, at hinati niya ang kanyang oras sa Mindanao at Maynila hanggang sa siya'y maglabing-isang taon.[2] Mahusay siya sa Wikang Ingles, Wikang Tagalog, Kastila at iba pang wika sa Pilipinas.

Noong 1961, nang si Gloria ay 14 pa lamang, ay nahalal bilang pangulo ang kanyang ama. Siya at ang kanyang pamilya ay lumipat sa Palasyo ng Malakanyang sa Maynila. Isang bayan ang ipinangalan sa kanya, ang Gloria, Oriental Mindoro. Nag-aral siya ng elementarya at sekundarya sa Assumption Convent, kung saan ay nakapagtapos siya bilang Valedictorian noong 1964.

Noong 1961, nang si Gloria ay 14 na taon gulang pa lamang, ang kanyang ama ay nahalal na pangulo ng Pilipinas. Lumipat siya kasama ang kanyang pamilya sa Malakanyang sa Maynila. Nag-aral siya ng elementarya at sekundarya sa Assumption College at nakapagtapos na valedictorian noong 1964. Pagkatapos ay nag-aral si Gloria ng dalawang taon sa Walsh School of Foreign Service ng Georgetown University sa Washington, D.C. na kung saan ay naging kamag-aral niya noon ang magiging pangulo ng Estados Unidos na si Bill Clinton at napanatili ang pangalan nito sa talaan ng Dekano. [3] Nakuha niya ang kanyang Batsilyer sa Arte sa Ekonomiks mula sa Assumption College, na kapagtapos na magna cum laude noong 1968.

Noong 1968, napangasawa ni Gloria ang isang abugado at negosyanteng si Jose Miguel Arroyo na tubong Binalbagan, Negros Occidental, na nakilala niya nang siya ay nasa kanyang kabataan pa lamang. [1] Sila ay may tatlong anak, sina Juan Miguel (1969), Evangelina Lourdes (1971), at si Diosdado Ignacio Jose Maria (1974). Ipinagpatuloy ni Gloria ang kanyang pag-aaral at nakuha ang Master na degree sa Ekonomiks mula Ateneo de Manila noong 1978 at ang Doctoratena degree sa EKonomiks mula sa Unibersidad ng Pilipinas noong 1985. [4] Mula 1977 hanggang 1987, humawak siya ng mga posisyon sa pagtuturo sa iba't ibang mga paaralan, gaya ng Unibersidad ng Pilipinas at Ateneo de Manila.


Noong 1987, siya ay inanyayahan ni Pangulong Corazon Aquino na lahukan ang pamahalaan bilang Pangalawang Kalihim ng Kagawaran ng Kalakalan at Industriya. Siya ay napromote bilang undersecretary pagkatapos ng dalawng taon.

[baguhin] Pangalawang Pangulo

Kinunsidera ni Arroyo na tumakbo bilang pangulo noong pambansang halalang 1998 subalit naimpluwensyahan ni Pangulong Fidel V. Ramos, at pinuno ng ng partido ng administrasyon Lakas-Christian Muslim Democrats na imbes na pangulo ay maging pangalawang pangulo na lamang at ng kandidatong si Ispiker Jose de Venecia, Jr.[5] Nanalo si Arroyo bilang pangawalang pangulo na may malayong agwat, na nakakuha ng higit doble sa sumunod nitong katunggali, ang kandidatong pangawalang pangulo ni Estrada, si Edgardo Angara.[6]

Nagsimula ang termino ni Arroyo bilang Pangalawang Pangulo noong Hunyo 30, 1998, Siya ay tinalaga ni Estrada na maging Kalihim ng Kagawaran ng Pangangalagang Panlipunan at Pagpapaunlad.[5]

Nagbitiw si Arroyo sa gabinete noong Oktubre 2000, upang ilayo ang kanyang sarili mula kay Estrada, na inakusahan ng korupsyon ng kanyang dating tagasuporta sa pulitika na si Chavit Singson, Punong lalawigan ng Ilocos Sur. [7] Noong una ay hindi pa nagsasalita si Arroyo laban kay Estrada, subalit dahil sa mga kaalyado nito, ay sumalina rin ito sa panawagang magbitiw si Estrada sa pwesto. [7]


[baguhin] Pagkapangulo

Noong Enero 20, 2001, pagkatapos ng ilang araw ng kaguluhang pulitikal at malawakang pag-aaklas, inihayag ng Kataastaasang Hukuman na bakante ang posisyon ng pagkapangulo. Ang sandatahan at ang pambansang pulisya ay una nang inalis ang suporta para kay Estrada, Noong kinahapunan din nang araw na iyon, ay nanumpa si Arryo bilang Pangulo ng Pilipinas sa pamamagitan ni Punong Hukom Hilario Davide, Jr.[7].

Matapos ang ilang linggo, Nagsampa ng kaso si Estrada na naghahamon ng batayang legal ng pagkapangulo ni Arroyo at pinipilit na siya ang nananatiling pangulo ayon sa batas, ngunit dinagdag niya na hindi niya kukunin muli ang kanyang posisyon.[8]. Noong Marso 2, 2001, ang Kataastaasang Hukuman ng Pilipinas ay nagpalabas ng desisyon na nagsasabing si Estrada ay nagbitiw sa pagkapangulo at iniwan niya ang kanyang pwesto. [7]

[baguhin] Personal na impormasyon

[baguhin] Pamilya

Ipinanganak siya noong Abril 5, 1947 sa San Juan, Kalakhang Maynila. Ang kanyang mga magulang ay ang ika-siyam na Pangulo ng Pilipinas, si Diosdado Macapagal at si Dra. Evangelina Macaraeg-Macapagal.

Noong Agosto 2, 1968, ikinasal siya sa abogadong si Jose Miguel T. Arroyo na nagtapos sa Ateneo Law School noong 1972. May tatlo silang mga anak:

  • Juan Miguel (ipinanganak Abril 26, 1969) — nagtapos ng Diploma in Business Administration sa University of California, Berkeley
  • Evangelina Lourdes (Hunyo 5, 1971) — nagtapos ng MS in Foreign Service sa Georgetown University
  • Diosdado Ignacio (ipinanganak Setyembre 4, 1974) nagtapos ng BS in Legal Management, sa Ateneo de Naga

[baguhin] Edukasyon

  • Elementarya
    • Assumption Convent High School (1954-1960)
  • Mataas na Paaralan
    • Assumption Convent High School (1960-1964) — Valedictorian
  • Kolehiyo
    • Georgetown University, AB Economics (1964-66) — Dean’s Lister
    • Assumption College, AB Economics (1968) — Magna cum Laude
  • Post Graduate
    • Ateneo de Manila University, MA Economics (1978)
    • UP School of Economics, Ph.D. in Economics (1985)

[baguhin] Panlabas na Kawing

  1. 1.0 1.1 http://www.hwwilson.com/print/cbintl_arroyo_biography.htm |title=Gloria Macapagal-Arroyo |accessdate=2007-06-04 |work=Current Biography International Yearbook 2004 |publisher=The H. W. Wilson Company
  2. 2.0 2.1 Glory, Gloria! |publisher=TIME Pacific |date=2001-01-29 |last=Spaeth |first=Anthony |url=http://www.time.com/time/pacific/magazine/20010129/cover2.html |accessdate=2007-06-04}}
  3. http://www.forbes.com/lists/2005/11/1YDI.html |title=Gloria Arroyo, The Most Powerful Women |accessdate=2007-06-04 |date=2005-11-01 |publisher=Forbes
  4. http://www.op.gov.ph/biography.asp |title=President Gloria Macapagal-Arroyo Biography |accessdate=2007-06-04 |publisher=Office of the President
  5. 5.0 5.1 Malaya, J. Eduardo |coauthors=Jonathan E. Malaya |title=...So Help Us God: The Presidents of the Philippines and Their Inaugural Addresses |year=2004 |publisher=Anvil Publishing |location=Pasig City |isbn=971-27-1487-X |pages=pp. 301-303
  6. http://www.pangulo.ph/election_results.php |title=Results of the Past Presidential & Vice-Presidential Elections |accessdate=2007-06-04 |publisher=The Philippine Presidency Project
  7. 7.0 7.1 7.2 7.3 Estrada v. Arroyo, G.R. No. 146710-15. (2001)
  8. New York Times - Ex-President in Philippines Sues to Reclaim at Least His Dignity



[baguhin] Pagkilala

Smallwikipedialogo.png Hinango sa Wikipedia ang nilalaman ng pahinang ito na nagmula sa Gloria Macapagal-Arroyo. Ang talaan ng mga may-akda ay makikita sa pahina-kasaysayan. Kahalintulad ng Wikipedia, binibigyang-pahintulot ng WikiFilipino ang muling paggamit at pakikinabang sa mga nilalaman nito sa ilalim ng GNU Free Documentation License. Basahin ang kumpletong pagtatanggi/pagtatatwa.