Anemia

Mula sa Wikifilipino
Tumalon sa: paglilibot, paghahanap

Ang anemia ay isang kondisyon kung saan ang red blood cell count o hemoglobin ay mas mababa kaysa normal na kailangan ng tao. Iba-iba ang dami ng dugo na nawawala sa lalaki at babae. Sa lalaki na may anemia, ang hemoglobin ay mas mababa pa sa 13.5 gram/100ml habang sa babae naman ay mas mababa pa sa 12.0 gram/100ml.

Kahit anong prosesong gawin ng isang tao na makapagpigil sa normal life span ng red blood cell ay makapagdudulot ng sakit na anemia. Ang red blood cells ay gawa sa bone marrow at ito ay may life span na hindi hihigit sa 120 araw lamang. Ang anemia ay sanhi ng dalawang basic pathways at maaaring sanhi ng pagbaba ng produksyon ng red blood cell o hemoglobin, o ang pagkawala o paghinto ng dugo.

Mga nilalaman

[baguhin] Uri

Ang anemia ay base sa MCV o volume of individual red blood cells. Kung ang MCV ay mas mababa pa sa 80, ito ay tinatawag na microcytic anemia (low cell volume). Kung ang MCV naman ay nasa normal range na 80-100, ito ay tinatawag na normocytic anemia (normal cell volume) at kung ito ay mas mataas, ito ay tinatawag na macrocytic anemia (large cell volume).

[baguhin] Autoimmune Hemolytic Anemia

Sa autoimmune hemolytic anemia, ang RBC ay napagkakamalan ng immune system na foreign invaders at sinimulang sirain ito. Namamana naman ng ibang bata ang mga depekto sa red blood cells na nagreresulta sa anemia kaya’t ito ay tinatawag na mga inherited hemolytic enemia. Kabilang dito ang sickle cell anemia na pinakamalupit sa lahat ng uri nito at karamihan ay nakukuha sa mga taong may African heritage, Caucasian, Saudi Arabian, Indian, at Mediterranean. Ang thalassemia naman ay nakakaimpluwensya sa mga taong Mediterranean, African, at Southeast Asian descent, habang ang glucose-6-phosphate dehydrogenase (G6PD) naman ay nakakaapekto kadalasan sa mga lalaking may African heritage, at ang hereditary spherocytosis naman ay isang genetic disorder ng RBC membrane na sanhi ng anemia, jaundice at paglaki ng spleen.

[baguhin] Sintomas

Ang mga taong may anemia ay hindi masyadong makakaranas ng mga sintomas habang ang iba naman ay makakaranas ng pagkakapagod, pamumutla, palpitations, maiikling paghinga, pagkakawala ng buhok, at paggrabe ng sakit ng puso.

Ang anemia ay malalaman sa paraan ng complete blood cell count (CBC). Ang CBC ay parte ng routine general check-up at screening o base sa klinikal na sintoma na nagpapahiwatig ng pagkakaroon ng karamdamang ito. Ang CBC ay isang paraan sa pagbibilang at pag-eeksamen sa klase ng selula sa dugo. May anim na bahagi na siyang binabasa sa CBC. Kabilang dito ang red blood cell, hematocrit, hemoglobin, white blood cell, differential blood count at platelet count.

[baguhin] Lunas

Ang anemia ay malulunasan depende sa uri at sanhi nito. Importanteng hindi agad ipalagay na ang isang tao ay may iron deficiency kaya’t kailangan ipasuri kaagad ito sa doktor upang mabigyan ng karapat-dapat na lunas. Ang folic acid at bitamina B12 supplements ang kadalasang ibinibigay ng doktor kung napapatunayan na ang tao ay may kakulangan sa nutrisyon na ito. Kung may chronic anemia ang isang tao, maaari siyang bigyan ng blood transfusion ng red blood cells, pagkuha ng spleen, at pagbigay ng gamot na panlaban sa impeksyon.

[baguhin] Sanggunian

[baguhin] Pagkilala

WikiFilipino footer.png Orihinal na nilalaman mula sa WikiFilipino sa bisa ng GNU Free Documentation License. Tingnan ang pagtanggi.